Łąkotki to niewielkie, ale niezwykle istotne struktury stawu kolanowego. Są to sprężyste chrząstki włókniste, umieszczone między kością udową a piszczelową, które pełnią funkcje amortyzujące, stabilizujące oraz ochronne. Choć pełnią funkcję „naturalnych amortyzatorów”, są narażone na przeciążenia i urazy, zarówno ostre (np. skręcenie kolana), jak i przewlekłe (np. mikrourazy u osób aktywnych fizycznie). W placówce JMC Józefosław ortopeda oraz zespół fizjoterapeutów prowadzą pełną diagnostykę oraz kompleksowe leczenie – zachowawcze i operacyjne – dostosowane do rodzaju uszkodzenia łąkotek, wieku pacjenta oraz poziomu aktywności. Dzięki współpracy specjalistów, nowoczesnemu zapleczu i indywidualnemu podejściu, możliwa jest skuteczna terapia nawet skomplikowanych przypadków.
Czym są łąkotki i jaką pełnią funkcję?
W kolanie znajdują się dwie łąkotki:
łąkotka przyśrodkowa (medialna) – większa, mniej ruchoma, bardziej podatna na urazy,
łąkotka boczna (lateralna) – mniejsza, bardziej elastyczna, rzadziej ulega uszkodzeniom.
Ich funkcje obejmują:
amortyzację obciążeń przenoszonych przez staw,
ochronę chrząstki stawowej przed ścieraniem,
stabilizację kolana (szczególnie przy braku więzadła krzyżowego przedniego – ACL),
wspomaganie rozprowadzania mazi stawowej,
dopasowanie powierzchni stawowych udowo-piszczelowych.
Struktura łąkotek determinuje ich zdolności regeneracyjne – zewnętrzne części (tzw. strefa czerwona) są dobrze unaczynione, dzięki czemu mogą się goić. Wewnętrzne części (tzw. strefa biała) są pozbawione naczyń krwionośnych, co praktycznie uniemożliwia regenerację bez interwencji chirurgicznej.
Jakie są przyczyny uszkodzeń łąkotek?
Uszkodzenia łąkotek można podzielić na:
urazowe – wynikające z nagłego skręcenia kolana, najczęściej podczas aktywności sportowej,
przeciążeniowe – rozwijające się powoli, na skutek sumujących się mikrourazów.
Do najczęstszych przyczyn należą:
gwałtowne skręcenie kolana przy stopie unieruchomionej,
przysiady z obciążeniem i dynamiczne zmiany kierunku ruchu,
długotrwałe przeciążenia (np. u osób pracujących w pozycji kucznej),
naturalna degeneracja związana z wiekiem,
zaburzenia biomechaniki kończyn dolnych (np. kolana szpotawe lub koślawe).
Jakie są objawy uszkodzenia łąkotki?
Typowe objawy uszkodzenia łąkotki to:
ból po stronie przyśrodkowej lub bocznej kolana, nasilający się przy ruchu lub ucisku,
uczucie blokowania kolana przy próbie pełnego wyprostu lub zgięcia,
przeskakiwanie, trzaski lub trzeszczenie w stawie,
obrzęk lub uczucie „pełności” w kolanie,
niestabilność stawu,
osłabienie funkcji kończyny – trudność w kucaniu, wchodzeniu po schodach.
W JMC Józefosław ortopeda przeprowadza pełną ocenę kliniczną, rozpoczynając od dokładnego wywiadu, testów ortopedycznych (np. test McMurraya, Apleya, Thessaly’ego), a następnie kieruje na badanie USG stawu kolanowego.
Rola USG w diagnostyce:
ocena obecności wysięku stawowego,
wykrycie zmian przeciążeniowych i pourazowych w obrębie struktur okołostawowych (więzadeł, kaletek, ścięgien),
ocena zmian towarzyszących (np. torbieli łąkotkowej),
monitorowanie efektów leczenia zachowawczego.
W przypadkach niejednoznacznych lub gdy podejrzewa się rozległe uszkodzenia wewnątrzstawowe, ortopeda może skierować na rezonans magnetyczny (MRI), który najlepiej obrazuje uszkodzenia łąkotek.
całkowite usunięcie łąkotki – wykonywane wyjątkowo, przy całkowitej destrukcji,
implantacja łąkotki – w wybranych przypadkach, dostępna tylko w wyspecjalizowanych ośrodkach.
Leczenie zachowawcze – kluczowe w JMC Józefosław
Wielu pacjentów może uniknąć operacji dzięki odpowiednio dobranemu leczeniu zachowawczemu. W JMC Józefosław rehabilitacja prowadzona jest etapowo, indywidualnie i kompleksowo:
stymuluje mikrokrążenie i przyspiesza regenerację,
zmniejsza napięcie mięśniowe i poprawia mobilność stawu.
Fala uderzeniowa nie działa bezpośrednio na uszkodzoną łąkotkę, ale przynosi korzyść w terapii struktur współpracujących i przy współistniejących przeciążeniach.
2. Iniekcje dostawowe – regeneracja od środka
W wybranych przypadkach ortopeda może zaproponować:
iniekcje z osocza bogatopłytkowego (PRP) – naturalne stymulowanie procesów gojenia,
Proces rehabilitacji jest monitorowany na bieżąco, a ćwiczenia modyfikowane zgodnie z postępem gojenia.
Kiedy zgłosić się do ortopedy?
Nie należy lekceważyć bólu kolana, „strzelania” w stawie czy epizodów zablokowania. Szybka diagnostyka i wczesne wdrożenie leczenia zachowawczego pozwala często uniknąć operacji i powrócić do pełnej sprawności.
Umów się do specjalisty – ortopeda JMC Józefosław
Jeśli podejrzewasz u siebie uszkodzenie łąkotki, nie zwlekaj. Skorzystaj z konsultacji ortopedycznej oraz indywidualnego planu fizjoterapii w naszej placówce. Ortopeda JMC Józefosław oraz zespół terapeutów w ramach rehabilitacji JMC Józefosław zadbają o pełną diagnostykę i leczenie na najwyższym poziomie.
Autor:
Mgr Sebastian Kubiak
Fizjoterapeuta, kierownik JMC Józefosław
